بررسی سندی کتاب مقدس ۲

۲.موسی تورات را نوشت
اسپينوزا مي نويسد:
در سفر تثنيه، اين عبارت به چشم می خورد که
«و موسى اين تورات را نوشته» .
 اما این كلمات را نمی توان به موسی علیه السلام نسبت داد؛ بلكه بايد از نويسندۀ ديگرى باشد كه اعمال و نوشته هاى موسی علیه السلام را حكايت می كند. موارد متعددی در عهد قدیم وجود دارد که نویسندۀ کتاب حضرت موسی علیه السلام را با ضمیر سوم شخص خطاب می کند . در حالی که معمول نیست نویسندۀ کتاب، از خود با عنوان سوم شخص یاد کند.
۳.در آن وقت کنعانیان در آن زمین بودند
ابن عزرا می نویسد: در کتاب پيدايش، مورّخ بعد از نقل سير و سفر ابراهيم در سرزمين كنعان، می افزايد:
«و در آن وقت كنعانيان در آن زمين بودند» ؛
با توجه به قرائن و شواهد اين قسمت بايد بعد از رحلت موسی علیه السلام نوشته شده باشد؛ يعنى زمانى كه كنعانيان از اين زمين اخراج شده و ديگر مالك آن نبودند.
کنعانیان نخستين كسانى بودند كه در اين منطقه ساكن شدند . مراد راوى اين است كه وضع در زمان نويسنده بدين منوال نبوده است؛ بنابراين، راوى نمی تواند موسى باشد؛ براى اينكه در زمان موسی ، كنعانيان هنوز مالك اين مناطق بودند و سالها بعد از موسی، از آن سرزمین رانده شدند. اين رمزى است كه در باب آن، امر به سكوت شده است.

 at 024 15

در نقشه موقعیتی که حضرت موسی در آن جملات ذیل (در آنوقت کنعانیان در آن زمین بودند) را میفرموده مشخص کرده و نشان میدهد در زمان خود حضرت موسی کنعانیان ساکن این سرزمین بودند در حالي كه ایشان آن را استثنا کرده ؛ مساله ای که نشان میدهد نویسنده واقعی تورات بیش از ۲۰۰ سال بعد از موسی می زیسته زمانی که کنعانیان از این سرزمین بیرون رانده شده بودند
۴.داستان مرگ موسی علیه السلام
همچنين بايد خاطر نشان كرد كه در تورات(کتابی که به حضرت موسی علیه السلام منسوب است)، داستان مرگ ایشان ذکر شده است. اين تاريخ نه تنها نحوه مرگ موسى، بلکه جزئیات عزاداری و محل دفن و حتی گم شدن مکان قبر وی را نیز ذکر می کند!!
در آخر سفر تثنیه می خوانیم:
«پس موسی بنده خدا در آنجا به زمین موآب برحسب قول مرد. »
و دربارۀ محل دفن او آمده است:
«و او را در زمین موآب در مقابل بیت‌فعور در دره دفن كرد و احدی قبر او را تا امروز ندانسته است.  »
لحن این سخن، بدون تردید از گذشتۀ دوری حکایت دارد و نویسندۀ این سطور باید دهها سال پس از موسی زندگی کرده باشد تا بتواند بگوید که:
«و احدی قبر او را تا امروز ندانسته است.»
و هيچ ترديدی نيست كه نويسنده اين جملات حضرت موسي نمی تواند باشد زيرا به زماني اشاره ميكند تا امروز قبر موسي شناخته نشده است
و جالب اين جاست که نویسنده به جزئیات مراسم دفن و عزاداری حضرت موسی علیه السلام اشاره می کند و می گوید که بنی اسرائیل سی روز برای موسی ماتم گرفتند. پس حضرت موسی علیه السلام نمی توانسته اینگونه سخن بگوید:
«و بنی‌اسرائیل برای موسی در عربات موآب سی روز ماتم گرفتند. پس روزهای ماتم و نوحه‌گری برای موسی سپری گشت. »
۵.شهرهایی که بعد از موسی به این نام ها نامیده شدند
بعضى از مكانها يا نامهايى در اسفار پنجگانه يافت می شوند كه در زمان موسى به اين نامها مشهور نبوده اند؛ بلكه بعد از او به اين نامها معروف شده اند. مثلاً در سفر پيدايش آمده است:
«چون ابرام از اسيرى برادر خود آگاهى يافت، سيصد و هجده تن از خانه زادان كار آزمودۀ خود را بيرون آورده در عقب ايشان تا دان بتاخت.»
در حالی که نام این شهر در زمان حضرت موسی علیه السلام «لارش» بود ؛ و حدود دو قرن بعد از حضرت موسی علیه السلام به «دان» تغییر پیدا کرده.
در کتاب داوران می خوانیم:
«و شهر را به اسم پدر خود دان، كه براى اسرائيل زایيده شد، دان ناميد؛ اما اسم شهر قبل از آن لارش بود.»
این امر نشان دهنده آن است که نویسندۀ اسفار پنجگانۀ ، نه تنها حضرت موسی علیه السلام یا فردی از نزدیکان وی نبوده، بلکه می بایست قرنها پس از موسی علیه السلام زندگی کرده باشد.
۶.داستانی که تا سالیانی بعد از موسی ادامه داشت
اسپینوزا، در ادامه تحقیقاتش به داستانى از سفر خروج اشاره می کند که واقعه ای را که، تا بعد از مرگ موسى ادامه داشته است بیان می کند:
«و بنى اسرائيل مدت چهل سال منّ را مي خوردند تا به زمين آباد رسيدند؛ يعنى تا به سر حدّ كنعان داخل شدند، خوراك ايشان منّ بود.»
در این جمله، به وضوح به زمان اتمام نزول «منّ» اشاره دارد: زمانی که بنی اسرائیل به سرزمینهای آباد رسیده بودند؛ یعنی موقعی که حضرت موسی علیه السلام وفات یافته بود و بنی اسرائیل به فرماندهی یوشع علیه السلام از رود اردن گذر کردند و به سرزمین کنعانیان رسیدند. در صحیفه یوشع می خوانیم:
«و در فرداى آن روزى كه از حاصل زمين خوردند، منّ موقوف شد و بنى اسرائيل ديگر منّ نداشتند و در آن سال از محصول زمين كنعان می خوردند.»
ملاحظه شد که در نقل سفر خروج، نویسنده از اتمام نزول منّ سخن به میان می آورد، در حالی که تا سالیانی بعد از حضرت موسی علیه السلام هنوز منّ نازل می شد؛ بنابراین، نویسنده نمی تواند حضرت موسی علیه السلام باشد.
بنابر آنچه ذكر شد، از روز روشن تر است كه موسی علیه السلام نويسندۀ اسفار پنجگانه نيست؛ بلكه شخص ديگرى آن را نوشته كه مدتهاى طولانى بعد از او می زيسته است؛ ولی به طور قطع، مقداری از تورات اصلی در تورات کنونی حفظ شده است.

 

پی نوشتها

۱-. سفر تثنيه، ۳۱: ۹.
۲- مانند موارد ذیل:
«موسى با خدا سخن گفت.»(سفر خروج، ۳۳: ۹).
«و خداوند با موسى رو به رو سخن می گفت... .»(سفر خروج، ۳۳: ۱۱).
«موسى مرد بسيار حليم بود بيشتر از جميع مردماني كه بر روى زمين اند.»(سفر اعداد، ۱۲: ۳).
«موسى بر رؤساى لشكر... غضبناك شد.»(سفر اعداد، ۳۱: ۱۴)
«این است برکتی که موسى، مرد خدا... .» ( سفر تثنيه، ۳۳: ۱).
«پس موسى بندۀ خداوند در آنجا به زمين موآب برحسب قول خداوند مرد.»(سفر تثنيه، ۳۴: ۶).
۳- پيدايش، ۱۲: ۶.
۴- سفر پيدايش، ۱۰: ۹:« و سر حد کنعانیان از صیدون به سمت جرار تا غَزَه بود.»
۵- سفر تثنیه،۳۴: ۵.
۶- سفر تثنيه،۳۴: ۶.
۷-  سفر تثنیه، ۳۴: ۸.
۸-  سفر پيدايش، ۱۴: ۱۴.
۹- سفر داوران، ۱۸: ۲۹.
۱۰- سفر خروج، ۱۶: ۳۵.
۱۱- صحيفه يوشع، ۵: ۱۲.

 

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید